آخرین اخبار
کد مطلب: 169049
گزارش ويژه مهر؛
سرمايه‌گذاري هدفمند جهان براي سلامت/ «دوچرخه» راهي براي نجات بشر
تاریخ انتشار : 1397/03/21 11:25:19
نمایش : 112
سازمان ملل متحد با نامگذاري روز جهاني دوچرخه‌سواري، مسيري متفاوت را پيش روي دنيا قرار داد تا به سمت تغيير سبک زندگي شهرنشيني و سلامت انسانها و کاهش آلودگي هوا بروند.
به گزارش بام ايران خبر به نقل از خبرگزاري مهر ؛ پيش از اين دوچرخه سواران اروپا در يک روز در برخي شهرها جمع مي شدند و به نوعي روز دوچرخه سواري را ارج مي گذاشتند اما اين بار نام روز دوچرخه سواري رسمي تر شده است. فروردين ماه سال جاري سازمان ملل متحد با ۱۹۳ راي کشورهاي عضو خود از جمله ايران روز سوم ژوئن مصادف با ۱۳ خرداد ماه را به عنوان «روز جهاني دوچرخه سواري» اختصاص داد. نامگذاري رسمي اين روز براي فعالين اين رشته از جمله دوستداران محيط زيست بسيار با ارزش بود چرا که اين روزها هواي اکثر شهرها به واسطه حضور بيش از پيش خودروها و آلاينده ها آلوده شده، شهرها خاکستري رنگ شده و هوا براي نفس کشيدن سخت تر مي شود.

سازمان ملل با اين باور به طرح روز جهاني دوچرخه سواري راي مثبت داده که اگر مي ‌خواهيم با مشکلاتي مثل ترافيک، آلودگي هوا، آلودگي صوتي و کم تحرکي شهروندان مبارزه کنيم بايد شهروندان را تشويق کنيم که ضمن تغيير سبک زندگي از وسايل پر تحرک ‌تري براي حمل و نقل استفاده کنند. سازمان ملل اميدوار است که دولت ها بتوانند به بهانه نام اين روز، فضا و بسترسازي بيشتري را براي توسعه دوچرخه سواري فراهم کنند تا شهروندان شهرهاي بزرگ خودروهاي خود را کنار بگذارند و به اين رشته روي بياورند.

 UCIدر گزارشي در سايت خود آورده است که بايد نامگذاري اين روز را جشن بگيريم. ديويد لاپارتين رئيس فدراسيون جهاني دوچرخه سواري در همين خصوص گفته: « من همه را تشويق مي کنم تا در اين روز تاريخي دوچرخه سواري کنند و جشن بگيرند. اميدوارم همان طور که در اهداف سازمان ملل آمده شاهد اين باشيم که اين ورزش سرگرم کنند بتواند باعث سلامتي افراد جامعه شده و زنان را قدرتمند تر کرده و مردم را به واسطه سلامتي که بدست مي آورند خوشحال کند. ما از اين اتفاق هيجان زده هستيم.»

دوچرخه، وسيله اي ارزان، ساده و کم هزينه و از آن سو فعاليتي محبوب براي دوستداران محيط زيست است. ورزشي که شهروندان مانند دووميداني و پياده روي مي توانند بدون نياز به آموزش خاص و در همه سنين به آن مبادرت کنند.

بسياري از شهرهاي مختلف دنيا اين روزها در حال پيشبرد برنامه هايي براي توسعه زير ساخت هاي شهري براي استفاده بيشتر از دوچرخه هستند. روزهايي را به نام دوچرخه سواري در کشورشان ثبت کرده اند، سرمايه گذاري هاي متفاوتي انجام مي دهند، مسيرهاي خاص براي دوچرخه سواران تعبيه کرده و اقدام به طراحي شبکه هاي جاده اي در شهرها به صورت امن و در دسترس براي اهالي اين رشته کرده اند با اين وجود سرعت اين برنامه ريزي در جهان به نسبت افزايش شهرنشيني و آلودگي هاي محيط زيستي کند است و در اين بين اگر نگاهي به برنامه ريزي هاي صورت گرفته برخي از کشورها بياندازيم سرعت ايران در اين برنامه ريزي کندتر است.

دوچرخه سواري اين روزها در دنيا منبعي از درآمد و شغل است. در اروپا دوچرخه سواري درآمدهاي بالايي دارد و تنها در چند سال گذشته بيش از ۱.۶ شغل ايجاد کرده به طوريکه پيش بيني شده بيش از ۶۵۰ هزار شغل در بخش هاي مختلف از صنايع فولاد گرفته تا پلاستيک، چرم، الکترونيک و .. شکل گرفته است.

اگر نگاهي به برخي شهرها و کشورها بياندازيم مي بينيم که بسياري از شهرهاي بزرگ، گام هاي خوبي براي توسعه اين رشته برداشته اند. از جمله اين شهرها مي تواند به کپنهاگ و آمستردام دانمارک و هلند اشاره کرد.

آماري از رتبه بندي شهرها و کشورهاي مختلف در توسعه دوچرخه سواري در بين مردم

در شهرهاي دانمارک و هلند تجربيات خوبي از دوچرخه سواري و فراهم آوردن شرايط مناسب براي رفت و آمد با دوچرخه به دست آمده و سرمايه گذاري در اين بخش بالاترين ميزان را دارد. نگاه اين کشورها به اين وسيله به حدي است که در دانمارک به ازاي هر کيلومتري که با دوچرخه  طي مي شود ۲۳ سنت سود براي جامعه کشورش بدست مي آيد از آن سو دوچرخه سواري به مقابله با استرس، سلامت جسمي افراد و کاهش تعداد خودروها نيز کمک کرده است.

امروزه تعداد ساکنان شهر کپنهاگ، پايتخت دانمارک که از دوچرخه براي رفت و آمدهاي شهري استفاده مي‌کنند به بيش از ۵۰ درصد رسيده و در آمستردام هلند اين آمار ۴۸ درصد است. اين دو شهر از مدعيان استفاده از دوچرخه در دنيا هستند به طوريکه پيش بيني شده در هلند؛ کشور دوچرخه ها بيش از ۱۸ ميليون دوچرخه وجود داشته باشد در حاليکه جمعيت اين کشور به ۱۷ ميليون مي رسد و حتي شهرهاي مهم اين کشور با معضل کمبود پارکينگ براي اين وسيله روبرو هستند.

البته شهرهاي ديگري همچون کرايست چرچ نيوزلند (شهر باغ ها) که بعد از يک زلزله در سال ۲۰۱۰ به دليل خرابي زياد معابر مردم براي تردد راحت‌تر به دوچرخه سواري روي آوردند. پکن پايتخت چين با جمعيتي چند ده ميليوني که مردم براي فرار از ترافيک به سمت دوچرخه رفتند. در شانگهاي چين بزرگترين شهر اين کشور که يکي از قطب هاي اقتصادي اين کشور نيز مي باشد بيشتر ترددها توسط دوچرخه صورت مي گيرد.  در توکيو بالاترين استفاده از دوچرخه در رفت آمدهاي شهري ثبت شده است. در استراليا و در شهر کانبرا نيز مردم به تازگي به سمت رفت و آمد با اين وسيله رفته اند. البته باز هم آمارها به کشورهاي اروپايي نمي رسد.

در سال ۲۰۱۵، طي پرسشنامه اي تحقيقي گسترده از مردم و مسئوليندر خصوص وضعيت برخي از کشورها براي توسعه اين رشته انجام گرفت که بخشي از نتايج آن در جدول زير به صورت نمونه آورده شده است.

کشور هلند دانمارک مجارستان فنلاند آلمان چک استراليا
سهم مشارکت (درصد) ۳۶ ۲۳ ۲۲ ۱۴ ۱۲ ۸ ۶
تعداد نفراتي که از دوچرخه به عنوان وسيله نقليه استفاده مي کنند(درصد) ۲۶ ۱۶(۲۰۱۰ الي۲۰۱۳) ۱۹
​(۲۰۱۳)
۸
(۲۰۱۰ الي ۲۰۱۱)
۱۰
(۲۰۱۲)
۷
(۲۰۱۳)
۱.۵
(۲۰۱۰)
برنامه راهبردي طرح اصلي از سال ۱۹۹۰ بله بله از ۲۰۰۵  تا ۲۰۲۰ بله ۱۰ درصد تا۲۰۲- ۲۵ درصد مردم تا ۲۰۲۵ بله تا سال ۲۰۱۵
نام برنامه راهبردي - دانمارک روي دوچرخه شما برنامه ملي دوچرخه سواري از ۲۰۱۴ تا ۲۰۲۰ برنامه جامع ملي پياده روي و دوچرخه سواري تا ۲۰۲۰ برنامه سالانه تکامل دوچرخه سواري تا ۲۰۲۰ برنامه ملي دوچرخه سواري از ۲۰۱۳ تا ۲۰۲۰ برنامه جامع تا سال ۲۰۱۵
سرمايه گذاري سالانه(ميزان سرانه) ۴۱۰ ميليون يورو
(۲۴.۴ ميزان سرانه)
۶۷.۵ ميليون يورو از ۲۰۰۹ الي ۲۰۱۴
(۱۲ ميزان سرانه)
۳.۷ ميليون يورو - - ۱۷ ميليون يورو
(۱.۶ ميزان سرانه)
۲۷ ميليون يورو
(۲۰۰۷-۲۰۱۲)
(۳.۲ ميزان سرانه)
سرمايه گذاري سالانه دولت(ميزان سرانه) ۳۵ ميليون يورو (۲.۱ ميزان سرانه) ۲۷ ميليون يورو
(۴.۸ ميزان سرانه)
۰.۶۴
​ميليون يورو
- ۹۳ ميليون يورو
(۱.۱۵ ميزان سرانه)
۴ ميليون يورو
(۰.۳۸ ميزان سرانه)
۴.۴ ميليون يورو
(۰.۵۲ ميزان سرانه)

اگر نگاهي به ثبت تحقيق مورد اشاره بياندازيم متوجه مي شويم که بودجه قوي ترين ابزار سياست عمومي براي توسعه دوچره سواري است. افزايش بودجه براي زيرساخت حمل و نقل فعال به اين معني است که رهبران شهرها بصورت عملي در رابطه با پياده روي و دوچرخه سواري ورود مي کنند. دولت ‌ها فضا و بستر لازم را فراهم مي کنند تا شهروندان خودروهاي شخصي را کنار بگذارند و به دوچرخه ‌سواري روي آورند.

حتي سياستمداران نيز با کنار گذاشتن خودروهاي خود، عاملي در تحريک مردم به عنوان رهبران فکري شده اند. شهردار وين از مترو استفاده مي‌کند و استاندار يکي از بزرگترين ايالت‌هاي اتريش کارت استفاده از وسايل حمل و نقل عمومي دارد و هرگز سوار خودروي شخصي نمي‌شود همچنين مارک روته؛ نخست وزير هلند، بوريس جانسون؛ وزير امور خارجه انگليس و امانوئل مکرون؛ رئيس جمهور فرانسه نيز با اين وسيله تردد مي کنند. ولاديمير پوتين نيز به غير از ورزش مورد علاقه رزمي اش دوچرخه سواري را دوست دارد. 

اما در ايران چه کارهايي براي توسعه اين رشته صورت گرفته است؟ بيش از يک دهه است که در تهران شعار شهر انسان محور از سوي مسئولين شنيده شده اما هنوز زيرساخت هاي استفاده از اين وسيله در هيچ کجاي حمل و نقل عمومي شهر و حتي بسياري از معابر تفريحي نيز به شکل گسترده فراهم نشده است و هر روز شاهد بيشتر شدن تعداد خودروها در خيابان هاي اصلي بوده و حتي موتورسيکلت ها پا را فراتر گذاشته و در معابر انساني و پياده روها حريم امن مردم را به خطر مي اندازند.

در جايي که سازمان ملل اميدوار است که با توسعه دوچرخه سواري زنان و دختران جوامع نيز آسان تر از قبل به سمت اين ورزش بروند در شهرهاي بزرگ ما حتي دوچرخه سواران مرد نيز ديده نمي شوند. اين عدم رشد و توسعه زيرساخت هاي دوچرخه سواري نشان مي دهد که سياست گذاري هاي صورت گرفته در حوزه شهري در اين خصوص تا به امروز به بن بست خورده و نتيجه نداده است. هزينه ها و برنامه ريزي ها کافي نبوده و کمترين سهم براي توسعه استفاده از اين وسيله يا حتي استفاده از وسايل حمل و نقل عمومي در نظر گرفته شده است.

مدتي است با دستور و ابلاغ وزارت ورزش و جوانان و دفتر محيط زيست اين وزارتخانه شاهد اجراي پويش «سه شنبه هاي بدون خودرو» در کشور هستيم. کمپيني که با هدف استفاده کمتر از خودروهاي تک‌ سرنشين و تشويق شهروندان تلاش مي کند تا مردم دست‌ کم در روز سه‌ شنبه به‌ جاي استفاده از خودروي شخصي، گزينه‌ هاي مفيدتري مثل دوچرخه‌ سواري، پياده روي، استفاده از وسايل حمل و نقل عمومي و حداقل استفاده از خودروي اشتراکي را براي انجام کارهاي روزمره جايگزين کنند.

هيات هاي دوچرخه سواري کشورمان پيشروي اجراي اين طرح در شهرهاي خود هستند و وجود مشکلات عمده اي چون عدم زيرساخت هاي مناسب، نا ايمن بودن فضاي شهري، عدم کاربري مناسب خيابان ها براي استفاده از اين وسيله، عدم جانمايي مناسب در فضاهاي عمومي و پارکها براي استفاده از اين وسيله، عدم تبليغ و آگاهي مردم و تغيير نگاه و روش زندگي مردم و عدم سرمايه گذاري مناسب دولت و خلف وعده دستگاه هاي اجرايي، عدم بهره مندي بانوان از اين طرح در برخي از شهرها، باعث شده تا اين برنامه هنوز نتواند به آن جايگاه واقعي خود برسد و اين مسئله نيازمند همياري مسئولين و سياستگذاران و رسانه هاي ملي است. اين در حالي است که در شهرهاي مطرح جهان که دوچرخه سواري در آنها توسعه يافته، شاهد جداسازي مسير عبور خودروها و دوچرخه ها در خيابان هاي اصلي و همراهي دولتمردان و مجريان گرداننده شهرها در آنها هستيم. 

دوچرخه سواران فعال در برخي از شهرهاي ايران از جمله، تبريز ، اصفهان، البرز، تهران،کرمانشاه، نورآباد ممسني هم به بهانه نامگذاري روز جهاني دوچرخه سواري گردهم آمدند و در اصفهان طوماري براي توسعه اين رشته امضاء شد. با رسمي شدن «روز جهاني دوچرخه سواري» بارقه هاي اميد براي توسعه اين ورزش در کل دنيا زده شده و اميد مي رود که در آينده اي نزديک شاهد پويايي بيشتر و گرايش مردم به حمل و نقل عمومي با اين وسيله باشيم. 

به گزارش خبرنگار مهر، سازمان ملل پس از نامگذاري روز سوم ژوئن به عنوان روز جهاني دوچرخه سواري اهدافي را براي کشورها و دولتها در اين خصوص تعريف کرده است که برخي از آن به اين شرح است: 

* در اين راستا دولت ‌ها از اين پس موظف هستند بسترهاي لازم براي دوچرخه‌ سواري ايمن را براي شهروندان خود فراهم کنند.

* دوچرخه نماد حمل و نقل پايدار است و حامل يک پيام مثبت براي توليد و مصرف پايدار، علاوه بر اين که تاثير مثبتي بر آب و هوا نيز دارد.

* کشورهاي عضو سازمان ملل را تشويق مي کند تا توجه ويژه اي به فرهنگ دوچرخه سواري داشته باشند و استفاده از دوچرخه را در سياست ها و برنامه ريزي هاي توسعه خود در سطح ملي، منطقه اي و جهاني داشته باشد.

* کشورهاي عضو را تشويق مي کند تا ايمني جاده ها را بهبود بخشيده  و ساختار حمل و نقل پايدار را طراحي و اجرا کنند.

* با تاکيد بر استفاده از دوچرخه در سيستم حمل و نقل سلامت شهروندان و عابرين پياده را تضمين نمايند.

*  تشويق ذينفعان بر تاکيد به استفاده از دوچرخه به عنوان ابزاري براي توسعه پايدار و تقويت و آموزش.

* اصول تربيت بدني به کودکان و افراد جوان، ترويج سلامت جامعه، جلوگيري از بيماري ها، افزايش قدرت تحمل، تسهيل پذيري اجتماعي و حمايت از فرهنگ صلح در سراسر جهان.

* کشورهاي عضو را تشويق مي کند تا بهترين شيوه ها و ابزار را براي استفاده بيشتر از دوچرخه در جوامع خود اتخاذ کرده و از ابتکار عمل براي سازماندهي فرهنگ دوچرخه سواري استفاده کنند.

*  در سطح ملي و محلي به عنوان وسيله اي براي تقويت سلامت جسمي و روحي استفاده کنند
 
 
 
ارسال کننده
ایمیل
متن