آخرین اخبار
کد مطلب: 168955
دعواي اصلاح‌طلبان براي کرسي شهرداري تهران/آيا تاريخ تکرار مي شود؟
تاریخ انتشار : 1397/02/15 13:36:35
نمایش : 144
اختلافات امروز اصلاح‌طلبان بر سر شهرداري تهران، خاطرات شوراي شهر اول را زنده کرده است؛ همان شورايي که کارش تا جايي پيش رفت که سند فعاليت اش ممهور به مُهر ابطال وزارت کشور دولت اصلاحات شد.

به گزارش بام ايران خبر به نقل از خبرگزاري مهر، گروه سياست، حسام رضايي: پايان کار محمدعلي نجفي در شهرداري تهران، آغازي بر روند ممتد اختلافات در جبهه اصلاح‌طلبي بود. اختلافاتي که رنگ و بوي سياسي‌اش آنقدر غليظ و چشمگير است که در فهم عامه يا حتي فهم اهل فن، به «سياست‌بازي» تعبير مي‌شود. مَعرِفه اين سياست‌بازي‌ها هم حول يک ترجيع‌بند مي‌چرخد؛ «چه کسي و با چه خط و ربط سياسي بايد بر کرسي شهرداري تهران تکيه بزند؟»   

جرقه مناقشه

پس از آنکه نجفي، روز ۲۳ اسفندماه ۹۶ را براي ارائه استعفانامه خود به هيئت‌رئيسه شوراي شهر تهران انتخاب کرد، کمتر کسي باورش شد، دليل اين کناره‌گيري غير مترقبه، همان بيماري مجهول‌الهويه‌اي باشد که در متن استعفانامه به آن اشاره شده بود.  

در حالي که برخي فشار نهادهاي بالادستي روي شهرداري تهران، دعواي اصلي اصلاح‌طلبان براي علت کناره‌گيري نجفي بود اما در اين ميان، «محمد نعيمي‌پور» از اعضاي ارشد حزب اتحاد ملت، سيبل را روي پيشاني کارگزاراني‌ها گذاشت و مشخصا اين حزب را در مقام «عامل متقاعدکننده» براي استعفاي زودهنگام نجفي معرفي کرد.  

نعيمي‌پور طي گفتگويي درباره چرايي استعفاي نجفي گفت: «اخيرا افراد موثر حزب کارگزاران سازندگي به منزل آقاي نجفي رفته و در آنجا بحث‌هاي مختلفي مطرح شده است. در آنجا هم بزرگان حزب کارگزاران، معتقد بودند که آقاي نجفي بايستي کناره‌گيري کند. معتقدم بايد محتواي اين جلسه براي همه ملت روشن شود، اينکه چرا اين حرف زده شده است.»

پس از اين اظهارات، کارگزاراني در مقام متهم قرار گرفتند؛ حالا نوبت واکنش بود. «غلامحسين کرباسچي» دبيرکل حزب کارگزاران روز ۲۸ اسفندماه ۹۶ طي گفتگويي با روزنامه «شرق» در واکنش به اظهارات نعيمي‌پور گفت: «يعني آقاي نعيمي‌پور آن جلسه خصوصي را شنود کردند؟ از ايشان بپرسيد اين افراد مؤثر چه کساني بودند؟ بعد هم هر جلسه خصوصي در هر جا و هر منزلي بايد براي همه ملت مطرح شود؟» 

سياسي‌بازي، درون بهشت!

روز ۱۸ فروردين‌ماه ۹۷ بود که روزنامه اصلاح‌طلب «اعتماد» در گزارشي از صورت بندي جناح‌هاي ذي‌نفع در شوراي شهر تهران، در قبال استعفاي نجفي و يا احيانا، طرح تدارکات لازم براي جانشيني وي پرده برداشت. در بخشي از اين گزارش آمده بود: «اعضاي اتحاد ملت در شورا و نزديکان آنها از مخالفان رفتن نجفي هستند. با اين حال شنيده مي شود محمود ميرلوحي از اعضاي اين حزب و حسن رسولي از چهره‌هاي نزديک به محمدرضا عارف دو عضو شورا هستند که با همراهي مرتضي الويري در حال رايزني براي گزينه بعدي شهرداري هستند. گزينه مطلوب آنها براي شهرداري تهران نيز محسن مهرعليزاده، ‌استاندار فعلي اصفهان است. آنها همچنين تمايل دارند تا براي حضور الويري بر مسند رياست شوراي شهر تهران تلاش کنند.»

اعتماد در بخش ديگري از اين گزارش، درباره رويکرد نمايندگان وابسته به حزب «اعتماد ملي» در شوراي شهر تهران در قبال کناره گيري نجفي نوشت: اعتمادملي‌ها با وجود اعضاي محدود در شوراي شهر، جز مخالفان رفتن نجفي هستند. گرچه ابراهيم اميني و محمدجواد حق شناس در مورد استعفاي نجفي واکنش‌هاي رسانه‌اي آنچناني نداشتند اما حجت نظري ديگر عضو اين حزب در شوراي شهر بارها در مورد اصرار بر ماندن نجفي واکنش داشته است.

اين روزنامه درباره برنامه مشترک محسن هاشمي و احمد مسجدجامعي براي شوراي شهر و شهرداري تهران تصريح کرد: اخبار غير رسمي حاکي از آن است که محسن هاشمي با همراهي احمد مسجدجامعي از جدي‌ترين موافقان استعفاي نجفي هستند. سناريوي آن ها رفتن هاشمي به بهشت و تکيه‌زدن دوباره مسجدجامعي بر صندلي رياست شورا است.

ميثاق‌نامه، عارف، کارگزاران 

پس از آنکه استعفاي نجفي از شهرداري تهران، با حرف‌ها و حديث‌هاي بسيار، بالاخره در روز ۲۱ فروردين‌ماه با ۱۵ راي موافق از سوي اعضاي شوراي شهر پذيرفته شد، گزينه‌هاي متعددي براي جانشيني وي طرح شدند. يکي از گزينه هايي که انتظار مي‌رفت، بيش و پيش از سايرين در مظان توجه باشد، محسن هاشمي رئيس شوراي شهر تهران بود. همه منتظر بودند، ببينند آيا محسن هاشمي خودش هم براي شهرداري تهران، آمادگي دارد يا خير؟! 

تا اينکه هاشمي روز شنبه ۱ ارديبهشت در اظهاراتي، آمادگي‌اش براي تصدي پست شهرداري تهران را اعلام کرد. وي در اين باره، از اسحاق جهانگيري - رئيس سابق شوراي مرکزي حزب کارگزاران که ۵ ارديبهشت‌ماه سال ۹۶ جايش را به محسن هاشمي داد - به عنوان موافق شهردار شدنش ياد کرد و گفت: يکي از موافقان حضور بنده در شهرداري تهران، معاون اول رئيس‌جمهور هستند که چند بار هم با بنده صحبت کرده و هم در جلسه سران اعتدال و اصلاحات - که در روز ۹ فروردين ماه ۹۷ ميان روحاني، ناطق نوري، خاتمي و جهانگيري برگزار شد - نيز اين مسأله را مطرح کرده است.

هاشمي تاکيد کرد: به ايشان(جهانگيري) به صراحت گفتم که اگر با دوستان شورا به اين تصميم برسيم تنها توقع و انتظارم حمايت کامل دولت و ساير دستگاه‌هاي مؤثر نظام از شهرداري براي حل معضلات بزرگ شهر است و در هيچ‌گونه استفاده تبليغاتي و سياسي از اين مسئوليت ورود نمي‌کنم چه رسد به کانديداتوري رياست جمهوري.  

پس از اعلام آمادگي هاشمي، شخصيت‌هاي تاثيرگذاري در جبهه اصلاح‌طلبي، در «له» يا «عليه» اين تصميم، بسيار گفتند و بسيار نوشتند. افرادي که راهبرد «عليه» را پيشه راه خود کردند، اساس منطق‌شان يک پايه داشت؛ «چون ميثاق‌نامه امضا شده، پس محسن هاشمي نمي تواند قدمش را از شوراي شهر تهران بيرون بگذارد!» يکي از چهره‌هايي که به جد، روي ميثاق‌نامه تاکيد داشت و البته دارد، محمدرضا عارف رئيس فراکسيون اميد و رئيس شوراي عالي سياستگذاري اصلاح‌طلبان است.  

عارف روز يکشنبه ۲۶ فروردين ۹۷ در گفتگويي با تاکيد بر لزوم پايبندي اعضاي شوراي شهر تهران به ميثاق‌نامه امضاشده گفت: «ما ميثاق‌نامه را گرفتيم براي اينکه اجرا شود و انتظارمان از تمام اعضاي شوراي شهر در تمام شهرستانها اين است که به امضا و ميثاق‌شان احترام بگذارند و اين خواهش و دغدغه ما است.»

اظهارات عارف البته از سوي روزنامه «سازندگي» اُرگان مطبوعاتي حزب کارگزاران، بي‌پاسخ نماند. اين جريده دو روز پس از اظهارات عارف، طي يادداشتي با اشاره به ميثاق امضاشده ميان اعضاي شوراي شهر تهران تاکيد کرد: «ميثاقي که اعضاي شوراي شهر با هم بستند تا يک دل و يک نظر در شوراي شهر عمل کنند و از اختلاف و تفرقه دور باشند. همين ميثاق‌نامه را اعضاي فراکسيون اميد در مجلس و قبل از آن اجرا کردند اما به خاطر «توان محدود» آقاي عارف، اعضاي فراکسيون يک به يک به تعهدنامه پشت کردند و ميثاقي را که امضا کرده بودند، زير پا گذاشتند.»

حتي طعنه روزنامه سازندگي هم باعث نشد تا عارف از راي خود مبني بر لزوم رعايت ميثاق‌نامه و در نتيجه مخالفت با شهرداري محسن هاشمي، عقب بکشد؛ چه آنکه وي در صدر هيئت‌رئيسه شوراي عالي سياستگذاري اصلاح‌طلبان، در ديدار با تعدادي از اعضاي شوراي شهر تهران که روز دوشنبه ۳ ارديبهشت انجام شد، بر رعايت اين ميثاق‌نامه، دوباره تاکيد کرد. 

دعوا سر يک نفر!

«کارگزاراني‌ها» براي شهردارشدن محسن هاشمي - که همزمان با رياست شوراي شهر تهران، رياست شوراي مرکزي اين حزب را هم به عهده دارد - طرح هايي داشتند و همزمان «اتحاد ملتي‌ها» با آن از درب مخالفت وارد شدند. تدقيق در رسانه‌ها به وضوح صحت گزاره مذکور را پيش چشم ما قرار مي‌دهد.  

بر همين اساس، کرباسچي در روزهاي پاياني سال قبل، پس از استعفاي نجفي از شهرداري تهران، در اظهاراتي عنوان داشت: «شخص من از همان ابتدا که مي‌خواستند شهردار انتخاب کنند، اعتقاد داشتم آقاي محسن هاشمي با توجه به سابقه کارشان در شهرداري براي شهرداري مناسب‌ترند.»

وي درباره اينکه محسن هاشمي به دليل آنچه امضاي ميثاق‌نامه عنوان شده - که در پي آن هيچ فردي نمي تواند از شوراي شهر تهران خارج شود - نمي تواند شهردار تهران شود گفت: «مگر ميثاق‌نامه وحي مُنزل است!؟»

از اظهارات کرباسچي که گذر کنيم، به گفته‌هاي «علي شکوري‌راد» دبيرکل حزب اتحاد ملت مي‌رسيم که روز ۲ ارديبهشت ۹۷ در گفتگو با روزنامه «شرق»، بار ديگر همان حرف‌هايي را واگويه کرد که چند هفته قبل از آن، نعيمي‌پور به صورت ديگري آن را بيان داشته بود. شکوري‌راد هم مانند نعيمي‌پور، انگشت اتهام را به سوي حزب کارگزاران نشانه رفت و فشارهاي پيدا و پنهان اين حزب را دليل اصلي کناره‌گيري نجفي قلمداد کرد.

در همين باره، دبيرکل حزب اتحاد ملت گفت: «استعفاي نجفي که مطرح شد، اين تلقي بود که فشارهاي بيروني از يک ‌طرف و فشارهاي سياسي بعضي از اصلاح‌طلب‌ها، عامل استعفا بوده است. اينکه کدام بحراني‌تر بود، کارگزاران مي‌خواستند بگويند که بيماري پُر رنگ‌ترين مشکل است و دائما هم اين را مي‌گفتند. حزب اتحاد اما مي‌گفت اگرچه بيماري وجود دارد ولي عامل اصلي چيز ديگري است و بيماري بهانه شده است.»

شکوري راد در همين گفتگو، نظرش درباره شهردارشدن محسن هاشمي را اينگونه بيان کرد: «حزب اتحاد ملت، مخالف شهرداري محسن هاشمي است؛ اين نظر را نه انکار مي‌کنيم و نه پنهان مي‌کنيم.»

داستان ميثاق‌نامه 

پيش از آنکه به ادامه گزارش بپردازيم، شايد بد نباشد به اين سوال پاسخ بدهيم که اساسا ماجراي ميثاق نامه و دليل تاکيد چهره هايي نظير عارف روي آن چيست؟ اعضاي شوراي شهر تهران در خردادماه سال ۹۶ طي ميثاق‌نامه‌اي - که متن آن تا همين چند هفته قبل و پيش از انتشار توسط «بهاره آروين» از اعضاي شوراي شهر تهران، غير رسانه‌اي باقي مانده بود - با هم عهد بستند که حق تصدي مسئوليتي ديگر و در نتيجه حق خروج از شوراي شهر را ندارند.    

هر چند محسن هاشمي به گفته «محمد عليخاني» عضو شوراي شهر تهران، «هيچگاه اين ميثاق‌نامه را امضا نکرده» اما مخالفان «رئيس شوراي شهر تهران» بارها با تشبث به همين ميثاق‌نامه، جلوي شهردارشدن وي را گرفته‌اند. ادله طرفداران ميثاق‌نامه اين است که با خروج هاشمي از شوراي شهر، زمينه و مقدمه براي ورود اعضاي علي‌البدل، خاصه «مهدي چمران»، به شورا فراهم خواهد شد.  

در همين باره، مهدي چمران در گفتگو با مهر گفت: «دسته‌بندي‌هايي که در داخل يا بيرون شورا وجود دارد، چندان موافق شهردارشدن هاشمي نيستند. به خاطر من هم نيست؛ اينکه واهمه ايجاد مي‌کنند، اگر محسن هاشمي از شوراي شهر خارج شود، چمران جايش را مي‌گيرد، اينطور نيست. به طور کلي اصلاح‌طلبان از همان ابتدا موافق نبودند ايشان شهردار شود و اصلا ربطي به حضور من هم ندارد.»  

کرباسچي ۳ ارديبهشت‌ماه ۹۷ هم در گفتگو با اعتماد، درباره ايجاد هراس از حضور مهدي چمران در شوراي شهر تهران، از سوي طرفداران ميثاق‌نامه اظهار داشت: «اينکه چمران به شوراي شهر بيايد يا نه، چه تفاوتي خواهد داشت؟ اگر عضو شورا شود، مقابل ٢٠ نفر چه کاري مي‌تواند انجام بدهد؟ اين سبک برخورد در مجموعه‌اي که ادعاي شنيدن سخن مخالف را دارد، درست نيست. آيا نسبت به فردي که احيانا يک کلمه حرف مخالفي داشته باشد، وحشت دارند؟»   

حذف «محسن هاشمي»

روز سه‌شنبه ۴ ارديبهشت بود که شوراي شهري‌ها براي انتخاب ۷ نامزد نهايي شهرداري تهران، دست به راي شدند. همانطور که پيش‌بيني مي شد، محسن هاشمي در نهايت با کسب ۱۰ راي از حضور در جمع اين هفت نفر که عبارت بودند از پيروز حناچي، محمود حسيني، انصاري لاري، محمدعلي افشاني، سميع‌الله مکارم حسيني، محمود حجتي و حجت‌الله ميرزايي، بازماند.  

نکته جالب توجه در اين بين، اظهارات «محمدجواد حق شناس» عضو شوراي شهر تهران بود که پس از پايان فرايند راي گيري در کانال شخصي‌اش خطاب به محسن هاشمي نوشت: «ما دو گزينه پيش رو داشتيم؛ يکي پايداري و انسجام شورا و پيام وحدت شورا که و يکي هم پايبندي به راي ميليوني مردم تهران مردم تهران. «اگر مي‌خواستيم انتخاب کنيم!»، شما قطعا در راس بوديد!

آيا شوراي شهر اول تکرار خواهد شد؟

نوع مواجهه اصلاح‌طلبان با اتفاقات ماه‌هاي اخير در شهرداري تهران، آميخته با نوعي هراس و واهمه است؛ هراس از اينکه مبادا نيروهاي اجتماعي هواخواه‌شان با ديدن چنين اختلافات دامنه‌داري، در انتخابات بعدي (مجلس يازدهم يا شايد رياست جمهوري سيزدهم) قيد اصلاحات را زده و از اين جريان روي بگيرند. نمونه اين هراس در بطن اظهارات عارف قابل درک است.

عارف روز شنبه ۸ ارديبهشت در ديدار اعضاي جبهه اصلاح طلبان گفت: «هزينه‌هايي براي تهيه ليست اميد در تهران داده شد و اعضاي شوراي شهر تهران بايد به عقبه گفتماني خود توجه داشته باشند و در مسيري حرکت نکنند که باعث بي اعتمادي مردم به اين گفتمان شود.»

اعضاي «شوراي هماهنگي جبهه اصلاحات» - به عنوان نهادي بالادستي در جبهه اصلاح‌طلبي - هم در جلسه روز يکشنبه (۹ ارديبهشت) خود، درباره موضوع شهرداري تهران و تاثير اختلافات پيرامون آن بر کل جريان اصلاح‌طلبي به گفتگو نشستند.   

«حميدرضا شکوهي» عضو دفتر سياسي حزب مردم‌سالاري در گفتگو با مهر، درباره جزئيات طرح شده درباره شهرداري تهران در اين جلسه گفت: «در اين جلسه عنوان شد، وضعيت بلاتکليفي که در نحوه انتخاب شهردار وجود دارد، به صلاح شهر تهران نيست. در اين جلسه مطرح شد که سرنوشت اصلاحات به شهرداري و شوراي شهر تهران «گِره» خورده و برخي نظراتي که در اين زمينه مطرح مي شود، به صلاح نيست و بايد هر چه زودتر و به دور از نگاه هاي سياسي فرد واجد صلاحيت، به عنوان شهردار انتخاب شود.»

وقتي به تجربه ناخوشايند اصلاح‌طلبان در حوزه پارلمانتاريسم شهري، خاصه شوراي شهر اول تهران نظر کنيم، نگراني امروز اصلاح‌طلبان از آنچه در شوراي شهر و شهرداري تهران در حال وقوع است را قابل درک مي‌يابيم. اصلاح‌طلبان هرگز فراموش نخواهند کرد که چطور اختلافات بي‌پايان ميان نهاد شهرداري با نهاد تازه تاسيس شوراي شهر، در نهايت انحلال شوراي شهر، آن هم با فرمان وزارت کشور دولت اصلاحات را در پي داشت؛ امري که موجب شد، پس از آن، اصلاح‌طلبان در سه انتخابات شوراي شهر دوم، مجلس هفتم و بالاخره، رياست‌جمهوري نهم، قافيه را به بدترين شکل آن ببازند. آيا تاريخ براي جريان اصلاحات پندآموز خواهد بود؟   

 
 
 
ارسال کننده
ایمیل
متن